Прага, 2026 жылғы 15 тамыз – Орталық Чехия өлкесінің Бела-под-Бездезем қаласында чех ұлты өкілдерінің тарихи Отанына оралғанына 30 жыл толуына орай отандастар кездесуі өтті. Іс-шараны Эрик Лукас басқаратын Т.Г. Масарик атындағы Халықаралық мәдени-ағартушылық орталық Қазақстан Республикасының Чехиядағы Елшілігі мен қазақстандық қауымдастықтың қолдауымен ұйымдастырды. Кездесуге Қазақстанда бұрын тұрған чех азаматтары, чех мәдени-гуманитарлық ұйымдарының өкілдері, бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері мен дипломаттар қатысты.
Кездесудің басты өзегіне Қазақстандағы чех қауымының тарихы арқау болды. Осы қауым Ақтөбе облысында Бородиновка ауылын (қазіргі – Шығырлы) негізін қалаған болатын. Чехияның әр түкпірінен арнайы келген қатысушылар бір-бірімен қайта қауышқанына, балалық және жастық шағы өткен жерлерді ойша қайта жаңғыртуға мүмкіндік туғанына қуаныштарын жасырмады. Чех қоныс аударушыларының бірнеше буыны мен олардың Қазақстандағы ұрпақтарының өміріне арналған отбасылық естеліктер мен мұрағаттық материалдар көпшіліктің ерекше қызығушылығын тудырды. Өз естеліктерінде отандастар қиын-қыстау кезеңде қолдау көрсеткен қонақжай қазақ халқына деген ыстық ықыласы мен ризашылығын білдірді. Туған жерінен жырақта өткен отыз жылға қарамастан, чех қауымының өкілдері Қазақстанмен байланысын үзбей, екі ел мен халық арасындағы экономикалық және мәдени байланыстарды дамытуға өз үлестерін қосып келеді.
Қазақстан Республикасының Чехиядағы Елшісі Қайрат Абдрахманов өз құттықтау сөзінде мұндай бастамалардың тарихи жадыны сақтау және Қазақстан мен Чехия арасындағы адами әрі гуманитарлық байланыстарды нығайтудағы айрықша маңызын атап өтті.
Кездесу барысында Ұлы дала елінің сан алуан этнос өкілдері көптеген онжылдықтар бойы бейбітшілік пен келісім жағдайында қатар өмір сүріп келе жатқан бірегей тарихи тәжірибесі атап өтілді. Мәдени және тілдік әралуандықты құрметтеу, өзара түсіністік пен азаматтық бірлік Қазақстан қоғамының дамуының маңызды негіздері екені айтылды. Бұл қағидаттар Қазақстандағы, соның ішінде Халық кеңесін құру арқылы жүзеге асырылып жатқан ауқымды конституциялық өзгерістерден өз көрінісін табуда. Осы орайда чехиялық қатысушылар 2026 жылғы 23 тамызда өтетін Құрылтай депутаттарының сайлауын ойдағыдай өткізуге тілектестік білдірді. Ал Қазақстан азаматтығын сақтап қалған кездесуге қатысушылар Прага қаласындағы Қазақстан Республикасының Елшілігі жанындағы сайлау учаскесінде дауыс беруге белсенді қатысуға ниетті екенін жеткізді.
Чех қоғамдастығы атынан отандастар алдында белгілі журналист Петра Прохазкова және Чехословакия легионерлері қоғамының өкілі Иржи Филип сөз сөйледі.
Іс-шара аясында 2024–2025 жылдары түсірілген «Қазақстандағы чех іздері» деректі фильміне арналған бейнематериалдар, сондай-ақ отандастардың өміріне қатысты мұрағаттық материалдар көрсетілді.
Кездесу бағдарламасында мәдени шараларға да ерекше орын берілді. Чехиядағы қазақ этномәдени қауымдастығының «Nomad.cz» ұйымы қазақтың музыкалық шығармаларын, оның ішінде домбыра мен гитарада орындалған туындыларды, сонымен қатар талантты жастардың би өнері көпшілік назарына ұсынды.
Кездесу барысында «Қазақстандағы чех іздері» атты мазмұнды көрме ұйымдастырылып, Т.Г. Масарик атындағы Халықаралық мәдени-ағартушылық орталықтың «Туған жер» бастамасы таныстырылды. Жобаның мақсаты – Қазақстанды өздеріне туған мекен еткен чех қоныс аударушыларының осы елде пайда болуы мен өмір сүру тарихын, сондай-ақ олардың ата-бабаларының жеріне оралуын және әр отбасының кейінгі тағдырын ұрпақ жадында сақтау.
Кездесуге қатысушылар мазмұнды әрі әсерлі іс-шараны ұйымдастырған бастамашыларға шынайы алғыстарын білдіріп, алдағы уақытта да өзара байланысты жалғастыруға, мәдени-гуманитарлық жобаларды дамытуға және Қазақстан мен Чехия арасындағы жан-жақты байланыстарды нығайтуға үлес қосуға дайын екендерін атап өтті. Осы игі іске елеулі үлес қосқан бірқатар белсенді ұйымдастырушылар Қазақстан Республикасының Чехиядағы Елшілігінің Алғыс хаттарымен марапатталды.
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-prague/press/news/details/1276227?lang=ru
Жауап қалдыру Жауапты болдырмау