2026 жылғы 8 айдағы медициналық-әлеуметтік сараптаманың қорытындылары

П

2026 жылдың 8 айының қорытындысы бойынша Қазақстанда мүгедектігі бар адамдар саны мен алғашқы мүгедектік көрсеткіштерінің өсу динамикасы байқалады. Медициналық-әлеуметтік сараптаманың негізгі нәтижелері 2025 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда мүгедектігі бар адамдар деп танылған азаматтар санының 2,3%-ға артқанын көрсетеді.

2026 жылғы 1 қыркүйектегі жағдай бойынша республикада 760,6 мыңнан астам мүгедектігі бар адам бар. Оның ішінде 637,5 мыңы – ересектер, 124 мыңы – балалар.

Ересек тұрғындар арасында 88,5 мың адамның I топтағы, 269,6 мың адамның II топтағы, 279,4 мың адамның III топтағы мүгедектігі бар.

Мүгедектігі бар адамдардың жас құрылымында еңбекке қабілетті жастағы азаматтар басым – 534,7 мың адам немесе 70,2%. Зейнеткерлік жастағы адамдардың үлесі 29,8% – 225,9 мың адамды құрайды.

Мүгедектігі бар балалардың ішінде 36,9 мыңын 7 жасқа дейінгі балалар құрайды, 11,8 мыңы – I топтағы, 33,4 мыңы – II топтағы, 41,9 мыңы – III топтағы мүгедектігі бар балалар.

Алғашқы мүгедектік көрсеткішінің өсуі

2026 жылдың 8 айында 38 481 адам мүгедектігі бар адам деп танылды. 2025 жылдың сәйкес кезеңінде бұл көрсеткіш 37 620 адамды құраған. Осылайша, мүгедектігі бар деп танылған адамдар саны 2,3%-ға өсті.

Оның ішінде:

• 27 509 ересек адамға мүгедектік белгіленді (2025 жылы – 27 317);

• 18 жасқа дейінгі 10 956 балаға мүгедектік белгіленді (2025 жылы – 10 303).

Халықтың 10 мың тұрғынына шаққандағы алғашқы мүгедектіктің қарқынды көрсеткіші 11,6 болды, ал 2025 жылдың сәйкес кезеңінде 11,3 болған. Осылайша, көрсеткіш 0,3 пунктке өсті.

Ересектер арасындағы алғашқы мүгедектіктің негізгі себептері

Ересек тұрғындар арасындағы алғашқы мүгедектіктің құрылымында бірінші орында қатерлі ісіктер – 30% тұр. 2025 жылдың сәйкес кезеңінде бұл көрсеткіш 27,4% болған.

Екінші орында қанайналым жүйесі аурулары – 25,3% (2025 жылы – 26,1%).

Үшінші орында барлық локализациядағы жарақаттар – 6,9% (2025 жылы – 7,8%).

Балалар арасындағы алғашқы мүгедектіктің құрылымы

18 жасқа дейінгі балалар арасында мүгедектіктің ең жоғары үлесі психикалық бұзылыстарға байланысты – 42,1%. 2025 жылдың сәйкес кезеңінде бұл көрсеткіш 32,6% болған.

Бұл ретте психикалық бұзылыстар салдарынан мүгедектігі бар деп танылған балалар саны 3 360-тан 4 615 балаға дейін өсті, бұл 37,4%-ға өскенін көрсетеді.

Екінші орында туа біткен аномалиялар – 17,5% (2025 жылы – 22,4%), үшінші орында жүйке жүйесінің аурулары – 14,6% (2025 жылы – 17,3%).

Қайта куәландыру нәтижелері

Есепті кезеңде 81,5 мың адам қайта куәландырылды. Қайта куәландыру қорытындысы бойынша 66,3 мың адам мүгедектігі бар адам деп танылды.

Барлық санаттар бойынша толық оңалту көрсеткіші 7 933 адамды немесе 6,7%-ды құрады (2025 жылы – 8 141 адам немесе 7,0%).

Ішінара оңалту 7 148 адамда – 13,4% байқалды (2025 жылы – 7 065 адам немесе 14,3%).

Мүгедектік дәрежесінің ауырлауымен қайта куәландырылғандар саны 6 083 адамды немесе 5,9%-ды құрады (2025 жылы – 6 148 адам немесе 6,0%).

Осылайша, 2026 жылдың 8 айындағы медициналық-әлеуметтік сараптаманың нәтижелері алғашқы мүгедектік динамикасын, оның жас санаттары мен ауру түрлері бойынша құрылымын, сондай-ақ қайта куәландыру және мүгедектігі бар адамдарды оңалту көрсеткіштерін қамтитын негізгі үрдістерді көрсетеді.

Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/lspm/press/news/details/1294234?lang=ru