Ауыл шаруашылығы министрі 2026 жылғы 7 сәуірдегі бұйрықпен мемлекеттік мүлік Тізілімінің веб-порталында жер учаскелерін сату немесе жер учаскелерін жалға алу құқығын электрондық түрде сату бойынша сауда-саттықты (аукциондарды) ұйымдастыру және өткізу қағидаларына өзгерістер енгізді.
Құжатта бірқатар ұғымдар жаңартылды:
жылжымайтын мүліктің бірыңғай мемлекеттік кадастрының цифрлық жүйесі (БМҚК ОЖ) – жүргізу тәртібі Жер кодексімен және “жылжымайтын мүлікке құқықтарды мемлекеттік тіркеу туралы”заңмен айқындалатын жер және құқықтық кадастрлардың мәліметтерін қамтитын Цифрлық жүйе;
“цифрлық үкіметтің” веб-порталы (портал) – нормативтік құқықтық базаны қоса алғанда, барлық шоғырландырылған үкіметтік ақпаратқа және мемлекеттік көрсетілетін қызметтерге, табиғи монополиялар субъектілерінің желілеріне қосылуға техникалық шарттар беру жөніндегі көрсетілетін қызметтерге және электрондық нысанда көрсетілетін квазимемлекеттік сектор субъектілерінің көрсетілетін қызметтеріне қол жеткізудің бірыңғай терезесі болып табылатын цифрлық жүйе;
“цифрлық үкімет” веб-порталындағы пайдаланушы кабинеті (жеке кабинет) – жеке және заңды тұлғалардың мемлекеттік органдармен электрондық нысанда қызметтер көрсету мәселелері, аталған тұлғалардың өтініштерін қарайтын субъектілерге жүгіну, сондай-ақ дербес деректерді пайдалану мәселелері бойынша ресми ақпараттық өзара іс-қимылына арналған “цифрлық үкімет” веб-порталының құрамдас бөлігі.
Жер учаскесі порталда сауда-саттыққа (аукционға) орналастырылғанға дейін сауда-саттықтың (аукционның) әрбір объектісі бойынша уәкілетті органның қызметкері:
* бос жер учаскелері бойынша мәліметтерді орналастыру;
* келесі құжаттардың электрондық көшірмелерін енгізу:
– сауда-саттық (аукцион)объектісінің кадастрлық (бағалау) құнын айқындау туралы акті;
– жер учаскесін сатып алу-сату шартының жобасы немесе жер учаскесін жалға алу құқығы.
Бос жер учаскелері бойынша мәліметтерді орналастыру мынадай тәртіппен жүзеге асырылады:
* уәкілетті органның қызметкері Еркін жер учаскелері бойынша мәліметтерді өңірлік геоақпараттық жүйелерге (ЕҚТА) енгізеді, ал ЕҚТА еркін жер учаскелері бойынша мәліметтерді БМҚК ОЖ-не береді;
* БМҚК ОЖ жер учаскесіне шартты сәйкестендіру нөмірін береді және оны БМАЖ-ға жібереді. Жер учаскесінің шартты сәйкестендіру нөмірі порталда сауда-саттық (аукцион) құру үшін пайдаланылады;
* БМҚК ОЖ ЕҚАЖ-дан алынған бос жер учаскелері бойынша мәліметтерді ПКК-ға қайта бағыттайды.
Веб-порталда сауда-саттық (аукцион) құру рәсімі де өзгерді:
* сатушының қызметкері БМҚК ОЖ алынған жер учаскесінің шартты сәйкестендіру нөмірін, жер учаскесінің фотосуреттерін және құжаттардың электрондық көшірмелерін енгізеді;
* сауда-саттық (аукцион) объектісі құрылғаннан кейін веб-портал Сауда-саттықты (аукционды) өткізу күнін, уақытын және “сауда-саттыққа (аукционға) өтінімдерді қабылдау”мәртебесін БМҚК ОЖ-не автоматты түрде жібереді;
* БМҚК ОЖ алынған мәліметтерді сақтайды және оларды БҚК-ға қайта бағыттайды;
* Пак-та жер учаскесінің шекара сызбасында “сауда-саттыққа (аукционға) өтінімдерді қабылдау” мәртебесі және сауда-саттықты (аукционды) өткізу күні мен уақыты бойынша мәліметтер көрсетіледі.
Өтінімде көрсетілген деректерді мемлекеттік деректер базасынан және цифрлық жүйелерден автоматты режимде алмаған жағдайда қатысушы деректерді дербес енгізетіні, сондай-ақ өтінімге растайтын құжаттарды тіркейтіні көрсетіледі.
БМҚК ОЖ порталға Сауда-саттықты (аукционды)өткізу нәтижелері туралы мынадай құжаттарды жібереді:
* жеңімпаз үшін-сауда-саттық (аукцион) нәтижелері туралы хаттама, жер учаскесін сатып алу-сату шарты немесе жер учаскесін жалға алу құқығы, сатып алу сомасы туралы мәліметтер және төлем үшін деректемелер;
* қалған қатысушылар үшін-сауда-саттық (аукцион) нәтижелері туралы хаттама.
Егер сауда-саттық (аукцион) өтпесе, онда уәкілетті органның қызметкері жер учаскесінің шартты сәйкестендіру нөмірі бойынша жаңа лот (жаңа лоттың нөмірі бұрынғы өткізілмеген лоттың нөмірімен сәйкес келмеуі тиіс) құрады. ЕРДИС сауда-саттыққа (аукционға) жаңадан қойылған жер учаскесі бойынша мәліметтерді БМҚК ОЖ-не береді.
Веб-порталда уәкілетті органның қызметкері жер учаскесінің қолда бар шартты сәйкестендіру нөмірі бойынша осы объект бойынша жаңа сауда-саттық (аукцион) құрады.
Бұдан басқа, сауда-саттық (аукцион) барысында техникалық іркіліс туындаған кезде ұйымдастырушы техникалық іркілістің болу фактісін тіркейді және ол веб-порталда болған кезде веб-порталда ақпаратты орналастыру арқылы сауда-саттықтың (аукционның) барлық қатысушыларын хабардар етеді.
Қатысушының компьютерлік және (немесе) телекоммуникациялық жабдықтарының техникалық іркілісі болған кезде сауда-саттық (аукцион) жалғасады.
Сауда-саттықты (аукционды) өткізуге кедергі келтіретін веб-порталдың техникалық іркілу фактісі болған жағдайда, ұйымдастырушы бұл туралы Киберқауіпсіздіктің ұлттық үйлестіру орталығын, сатушыны дереу хабардар етеді және техникалық іркілісті ұйымдастырушы түзеткен күннен бастап 3 жұмыс күні ішінде сауда-саттыққа (аукционға) қатысушыларға сауда-саттыққа (аукционға) қатысуға жіберілген қатысушыларды күні туралы алдын ала хабардар ете отырып, сауда-саттықты (аукционды) жалғастыруды ұйымдастырады ақпаратты веб-порталда орналастыру және қатысушының электрондық мекенжайына электрондық хабарлама жіберу арқылы осы сауда-саттықтың (аукционның) жалғастыру уақыты, веб-порталда көрсетілген.
Сауда-саттық (аукцион) нәтижелері туралы хаттама сауда-саттық (аукцион) нәтижелерін және жеңімпаз бен сатушы арасындағы жер учаскесін сатып алу-сату шартына немесе жер учаскесін жалға алу құқығына қол қою үшін талаптарды белгілейтін құжат болып табылады.
Сауда-саттықтың (аукционның) жеңімпазы веб-порталда сауда-саттықтың (аукционның) нәтижелері туралы хаттаманы автоматты түрде қалыптастырумен айқындалады, одан кейін веб-портал БМҚК ОЖ-не сауда-саттықтың (аукционның) нәтижелері туралы электрондық хаттамамен “сауда-саттық (аукцион) өтті” мәртебесін жібереді.
БМҚК ОЖ алынған мәліметтерді сақтайды және жер учаскесінің мәртебесін өзгерту үшін оларды БҚК-ға қайта бағыттайды.
Жер учаскесін сатып алу-сату шарты немесе жер учаскесін жалға алу құқығы веб-порталда электрондық форматта жасалады және сауда-саттық (аукцион) нәтижелері туралы хаттамаға қол қойылған күннен бастап екі жұмыс күні ішінде сатушы мен сатып алушы ЭЦҚ пайдалана отырып қол қояды.
Веб-портал жер учаскесін сатып алу-сату немесе жер учаскесін жалға алу құқығының электрондық шартымен “сатып алу-сату шартына қол қойылды” мәртебесін БМҚК ОЖ-ға жібереді.
БМҚК ОЖ жер учаскесінің мәртебесін өзгерту, сондай-ақ жер учаскесін сатып алу-сату шартын немесе жер учаскесін ПКК жеңімпазының жеке кабинетінде жалға алу құқығын сақтау үшін ПКК-ға “сатып алу-сату шартына қол қойылды” мәртебесін беруді қамтамасыз етеді.
Жер учаскесін сатып алу-сату шарты немесе жер учаскесін жалға алу құқығы бойынша есеп айырысулар сатушы мен сатып алушы арасында жүргізіледі.
Бұл ретте сатып алушы төлемдерді ұйымдастырушыға келесі тәртіппен аударады:
1) депозит (аванстық төлем) жер учаскесін сатып алу-сату шартына немесе жер учаскесін жалға алу құқығына қол қойылған күннен бастап екі жұмыс күнінен кешіктірілмейтін мерзімде сату бағасының 50% мөлшерінде енгізіледі. Кепілдік жарна тиесілі аванстық төлем шотына есептеледі;
2) қалған сома жер учаскесін сатып алу-сату шартына немесе жер учаскесін жалға алу құқығына қол қойылған күннен бастап күнтізбелік 30 күннен кешіктірілмей енгізіледі.
Сатып алушы “цифрлық үкіметтің”төлем шлюзі арқылы ұйымдастырушыға 10 000 АЕК (2026 жылы 43 250 000 теңге) дейінгі төлемдерді аударады. Егер төлем сомасы 10 000 АЕК-тен асқан жағдайда жеңімпаз төлем туралы түбіртектің электрондық көшірмесін қоса береді.
Бұйрық 2026 жылғы 11 шілдеден бастап қолданысқа енгізіледі.
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/zhetysu-land/press/news/details/1205422?lang=kk
Жауап қалдыру