Қазақстан Республикасының әкімшілік істер жөніндегі кассациялық соты Абай облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті мен бағалы металдарды өндіру және қайта өңдеу жөніндегі ірі салық төлеуші — АҚ арасында елеулі салық дауы бойынша Қаулы шығарды.
Жоғары сот сатысы Мемлекеттік кірістер органдарының ұстанымын толық қолдап, қанағаттандырылған бөлікте бұрын шығарылған төменгі соттардың актілерін жойып, акционерлік қоғамның талабынан бас тарту туралы жаңа шешім қабылдады.
Даудың тарихы және бірінші сатыдағы ұстаным
2024 жылы Абай облысы бойынша Мемлекеттік кірістер Департаменті АҚ-ның 2021-2022 жылдардағы қызметіне кешенді жоспардан тыс салықтық тексеру жүргізді. Тексеру нәтижелері бойынша компанияға салықтар мен өсімпұлдар қосымша есептелді, сондай-ақ бюджеттен қайтаруға расталған ҚҚС сомасы жалпы сомасы 4, 8 млрд теңгеге азайтылды.
Екі негізгі бұзушылық блогы есептеулерге негіз болды:
– Алтынның жетіспеушілігі: салық есептілігінде түгендеу нәтижелерін көрсетпей, 2021 жылы анықталған алтынның ірі жетіспеушілігі бойынша шығыстарды шегерімге негізсіз жатқызу.
– Бейрезиденттен консультациялық қызметтер: ресейлік өзара байланысты ЖШҚ компаниясы көрсеткен консультациялық қызметтерге арналған шығыстарды КТС бойынша шегерімдерге және ҚҚС бойынша есептеуге заңсыз жатқызу.
Абай облысының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік соты (СМАС), содан кейін апелляциялық алқа алтынның жетіспеушілігін есепке алу бөлігінде фискалдық органның талаптарын заңды деп таныды. Алайда, консультациялық қызметтер бойынша қосымша есептеулер бөлігінде соттар шығындарды шегерімдерден алып тастау үшін салық органдары алдымен мәмілелерге сот тәртібімен дауласуы керек деп есептеп, салық төлеушінің жағына шықты.
Абай облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің кассациялық шағымын қарап, әкімшілік істер жөніндегі кассациялық сот консультациялық қызметтер бойынша қосымша есептеулерді жою бөлігінде төмен тұрған соттардың қорытындылары қате болды деген қорытындыға келді.
Кассациялық сот ірі салық төлеушілерді басқару үшін шешуші маңызы бар маңызды құқықтық позицияларды тіркеді:
- Салық органдарының мәмілелерді жарамсыз деп танусыз өкілеттіктері: сот мәмілені жарамсыз деп тану туралы Жеке сот актісінің болмауы салық органына шығындарды шегерімдер мен несиелерден алып тастауға кедергі келтірмейтінін нақты көрсетті. Фискалдық орган ұсынылған құжаттардың салықтық бақылау жөніндегі өзінің тікелей міндеттері шеңберінде заңнама талаптарына сәйкестігін бағалайды.
- Құжаттаманың жалғандығы мен негіздемесі: ЖШҚ-мен жасалған шарттарды талдау олардың тек жалпы және негіздемелік сипатын көрсетті. АҚ ұсынған орындалған жұмыс актілері мен шот-фактуралар жұмыс түрлерін, көлемін, жұмсалған уақытын, тарифтерін және нақты орындаушыларды егжей-тегжейлі көрсетпестен “консультациялық қызметтер” шаблондық тұжырымын ғана қамтыды. Салық төлеуші бұл миллиондаған шығындардың кіріс алуға бағытталған қызметпен нақты байланысын дәлелдей алмады.
- Дивидендтерді жасырын бөлу: кассациялық сот осы төлемдерді шетелдік компанияға қатысты өзара байланысты Тараптың материалдық пайдасы деп таныған салық органының біліктілігімен келісті. Қызметтердің нақтылығы расталмағандықтан, 2,5 млрд. теңгені аудару іс жүзінде төлем көзінен КТС төлеу міндеті туындайтын ана құрылымының пайдасына пайданы (дивидендтерді) жасырын бөлу болып табылды.
Алтынның жетіспеушілігі бөлігінде кассациялық саты Департаменттің іс-қимылдарының дұрыстығын тағы да растады: ТМҚ жоғалту фактісі қылмыстық істі тергеу барысына және кінәлі тұлғалардың анықталуына қарамастан түгендеу аяқталған кезеңде (2021 жыл) көрсетілуі тиіс.
Қарау нәтижелері:
Кассациялық сот Абай облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің шағымын толық қанағаттандырып, бюджет есептеулерінің заңдылығын толық көлемде қалпына келтірді.
Абай облыс бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті ірі салық төлеушілердің салықтық есебі әрбір іскерлік операцияның ашықтығы, шынайылығы және нақтылығын мінсіз құжаттамалық растау қағидаттарына қатаң негізделуі тиіс екенін еске салады.
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-abay/press/news/details/1224226?lang=ru
Жауап қалдыру