Қаратау жотасының асқақ шыңдарына көз салсаңыз, алдыңыздан терең шатқалдар, жартасты аңғарлар, мөлдір бұлақтар мен табиғаттың сан ғасырлық сырын сақтап тұрған ерекше экожүйелер әлемі ашылады.
Дәл осы киелі өңірде, Түркістан облысының аумағында, Қазақстанның табиғи мұрасын сақтауда ерекше маңызға ие қорғалатын аумақтардың бірі – Қаратау мемлекеттік табиғи қорығы орналасқан.
Қаратау мемлекеттік табиғи қорығы 2004 жылғы 1 наурызда Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен құрылды. Қорықтың басты мақсаты – Қаратау жотасының бірегей табиғи кешендерін, эндемик және сирек кездесетін өсімдіктер мен жануарлар дүниесін сақтау, ғылыми зерттеулер жүргізу, табиғи процестерге мониторинг жасау және табиғат қорғау қызметін жүзеге асыру.
Бүгінде қорықтың жалпы аумағы 34 300 гектарды құрайды. Оның құрамына тау жоталары, терең шатқалдар, жартасты беткейлер, шөлейт және дала ландшафттары, сондай-ақ сирек кездесетін өсімдіктер мен жануарлардың табиғи мекен ету ортасы кіреді. Қорық аумағында табиғи экожүйелер өзінің бастапқы қалпын сақтап, табиғат заңдылықтарына сай дамып келеді.
Қаратау мемлекеттік табиғи қорығының ең басты байлығы – оның ерекше биоалуантүрлілігі. Қаратау жотасы дүниежүзілік маңызы бар эндемизм орталықтарының бірі болып саналады. Мұнда тек осы өңірде ғана кездесетін өсімдіктердің көптеген түрлері өседі. Сонымен қатар Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген сирек өсімдіктердің едәуір бөлігі осы өңірде таралған.
Қорықтың жануарлар дүниесі де алуан түрлі. Мұнда Қаратау арқары, үнді жайрасы, қасқыр, түлкі, тас сусары және басқа да жануарлар мекендейді. Сондай-ақ бүркіт, сақалтай, ителгі секілді сирек жыртқыш құстар ұялап, табиғи экожүйенің тепе-теңдігін сақтауда маңызды рөл атқарады.
Қорықта ғылыми-зерттеу және мониторинг жұмыстарына ерекше көңіл бөлінеді. Мамандар сирек кездесетін өсімдіктер мен жануарлардың популяциясын тұрақты бақылап, биоалуантүрлілікке түгендеу жұмыстарын жүргізеді, табиғи кешендердің жағдайын бағалап, оларды сақтау бағытындағы ғылыми бағдарламаларды жүзеге асырады.
Сонымен қатар экологиялық ағарту жұмыстары қорық қызметінің маңызды бағыттарының бірі болып табылады. Қорық мамандары мектептерде ашық сабақтар, семинарлар, табиғат қорғау акциялары, танымдық кездесулер мен түрлі экологиялық іс-шаралар өткізіп, жас ұрпақтың табиғатқа деген жанашырлығын қалыптастыруға үлес қосып келеді.
Қаратау мемлекеттік табиғи қорығы – жай ғана ерекше қорғалатын табиғи аумақ емес. Бұл – табиғаттың қайталанбас қазынасы, сирек кездесетін эндемик өсімдіктер мен жануарлардың табиғи мекені, ғылыми зерттеулер жүргізілетін табиғи зертхана және еліміздің биологиялық алуантүрлілігін сақтауда маңызды рөл атқаратын мекеме.
Қаратау мемлекеттік табиғи қорығы – Қазақстан табиғатының баға жетпес байлығы, Қаратау жотасының табиғи келбетін сақтап тұрған ерекше мекен. Оны қорғау – табиғатты аялаудың жарқын үлгісі әрі келешек ұрпаққа саф табиғатты аманат етудегі ортақ міндетіміз.
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/ecogeo/press/news/details/1257718?lang=ru
Жауап қалдыру