Кәсіптік еңбекке қабілеттілігін жоғалту мәселелері бойынша түсіндіруді Департамент басшысы А. Е. Мекебаева береді.
Медициналық-әлеуметтік сараптама (МӘС) жүргізу кезінде мамандар мүгедектік тобын және оны белгілеу мерзімін ғана емес, мүгедектіктің себебін де анықтайды. Осындай себептердің бірі «еңбек жарақаты» немесе «кәсіптік ауру» болуы мүмкін.
Бұл себептер азаматтарға, егер ауру немесе жарақат Еңбек міндеттерін орындауға байланысты болса, белгіленеді.
Егер себеп «еңбек жарақаты» болса, Н-1 нысаны бойынша еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиға туралы акт ұсыну қажет. Егер мұндай акт болмаса және жұмыс беруші өз қызметін тоқтатса, алған жарақатының жұмыспен байланысын растайтын сот шешімін ұсыну қажет.
Егер «кәсіптік ауру» себеп болып табылса, екі жыл бұрын берілген республикалық сараптамалық жанжалды кәсіптік патологиялық комиссияның қорытындысын ұсыну қажет. Қазақстанда аурудың кәсіптік қызметпен байланысын белгілейтін уәкілетті ұйым «Еңбек гигиенасы және кәсіптік аурулар ұлттық орталығы» КЕАҚ (Қарағанды қ.) болып табылады.
Егер еңбек жарақаты немесе кәсіптік ауру дене функцияларының орташа, айқын немесе күрт айқын тұрақты бұзылуына әкеп соқтырса, МӘС-ке жолдама еңбекке уақытша жарамсыздық басталған сәттен бастап төрт айдан ерте емес жүзеге асырылады.
Егер кәсіптік ауру кезінде дене функцияларының бұзылуы шамалы болса және тек кәсіптік еңбекке қабілеттілігінен айырылу дәрежесін анықтау қажет болса (мүгедектік белгіленбесе), адамды уақытша еңбекке жарамсыздық мерзіміне қарамастан МӘС-ке жіберуге болады.
Кәсіби еңбекке қабілеттілігін жоғалту дәрежесі дене функцияларының бұзылуы адамның өз жұмысын орындау қабілетіне қаншалықты әсер еткеніне байланысты анықталады. Бағалау критерийлері Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2023 жылғы 23 маусымдағы № 260 бұйрығымен бекітілген медициналық-әлеуметтік сараптама жүргізу қағидаларында белгіленген.
Кәсіптік еңбекке қабілеттілігінен айырылу дәрежесі айқындалғаннан кейін МӘС бөлімі:
-кәсіптік еңбекке қабілеттілігінен айырылу дәрежесі туралы анықтама;
– зардап шеккен қызметкердің қосымша көмек түрлеріне мұқтаждығы туралы қорытынды.
Мұндай қорытынды медициналық ұйымдардың ұсынымдары негізінде жасалады және адамға қажет пе, жоқ па, соны анықтайды:
– қосымша тамақтану мен дәрілік препараттарды қоса алғанда, тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлеміне кірмейтін қосымша медициналық көмек;
– арнайы медициналық немесе тұрмыстық күтім, оның ішінде отбасы мүшелері тарапынан;
– санаторий-курорттық емдеу;
– техникалық оңалту құралдары;
– Кәсіптік оқыту немесе қайта оқыту;
– жұмысқа орналастыру, оның ішінде қажет болған жағдайда арнайы еңбек жағдайларын жасау.
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/enbek-kostanay/press/news/details/1269501?lang=ru
Жауап қалдыру